Soms lukt het. Soms lukt het helemaal niet.
Dit was een sessie met veel muziek. Niet omdat ik dat vooraf zo had gepland, maar omdat er veel omgevingsgeluid was en ook binnen de groep behoorlijk wat rumoer ontstond. Ik moest de muziek – en soms gewoon mijn stem – inzetten om boven het geluid uit te komen. Niet ideaal wanneer je net stilte en rust probeert te verwezenlijken.
Iedereen in dezelfde richting krijgen? Nee, dat lukte niet.
Ik was zoekende. De groep was chaotisch en zoekende. Samen gingen we op pad, maar het werd een weg vol zijwegen, onderbrekingen en verwarring. Gesprekken liepen door elkaar. Aandacht kwam en verdween weer. Ik probeerde met verhalen, gedichten, vragen en vooral veel muziek telkens opnieuw aansluiting te vinden.
Ik las onder meer enkele korte zomergedichten uit Dichter bij de seizoenen, mijn verhaal Babysitten, het verhaal over Minoes die niet wil slapen en enkele luchtige gedichten. We luisterden naar liedjes over tuinen, bloemen, rozen en de liefde. Soms kwam er even contact. Dan gleed het alweer weg.
Ik kwam overprikkeld thuis.
Ik wil dit project absoluut niet overboord gooien na één slechte sessie, want dat was het gewoonweg: een slechte sessie. Een slechte dag, voor iedereen. Als dit niet na bijna een jaar was gebeurd, maar al na een week, dan was ik misschien gestopt. Zo chaotisch was het. Deze keer niet op een goede, creatieve manier, maar op een manier die energie kostte.
Ik heb hier al veel positiefs laten vallen over de sessies van Zilveren Verhalen bij mensen met dementie. Ik geloof er ook echt in. Ook wanneer een sessie moeilijk verliep, kwam ik meestal overwegend optimistisch en met een goed gevoel naar huis. Omdat ik, ondanks die moeilijkheden, bijna altijd warme momenten beleefde.
Tijdens deze sessie in De Nieuwe Kaai kwam vooral de andere kant naar voren. Ik werd met mijn neus op de feiten gedrukt: dementie is verschrikkelijk. Het doet iets met een mens – met de persoon zelf én met diens omgeving.
En dan denk ik: hoe moet het zijn voor familieleden en mantelzorgers? Hoe moet het zijn voor mensen die hier niet één uur, maar dag in, dag uit mee geconfronteerd worden?
Zwaar.
Dementie is zwaar voor iedereen.
En toch ontstond, te midden van die chaos, misschien wel het warmste moment van alles wat ik tot nu toe binnen Zilveren Verhalen heb meegemaakt.
We schreven eerst samen een elfje over bloemetjes. Het veilige, oppervlakkige onderwerp dat ik had meegebracht na verhalen, gedichten en muziek over tuinen en bloemen:
Bloemetjes
Mooie dahlia’s
In den hof
Dat maakt me vrolijk
Geluk!
Toen ik vroeg waarover we nog konden schrijven, kwam één bewoonster plots met twee woorden:
“Graag zien.”
Zo kwamen we bij de liefde terecht.
Liefde
Graag zien
Van elkaar houden
Er voor elkaar zijn
Kusjes
Misschien is dat precies wat ik uit deze sessie wil onthouden.
De mens en de liefde moeten altijd op de voorgrond blijven staan, hoe ingrijpend dementie ook is. Kijk verder dan de ziekte. Zoek de mens, zelfs wanneer die moeilijk bereikbaar lijkt. Soms vind je elkaar maar heel even. Soms in een herinnering, een liedje, een woord of een aanraking.
Dat hoeft niet altijd de vorm aan te nemen van Zilveren Verhalen, poëzie of een geslaagde activiteit.
Ik was er.
Misschien was dat deze keer het voornaamste.
Over twee weken ben ik er weer.
Zilveren Verhalen 